Պատարագի կատարման շուրջ շփոթությունն ու ճշգրտումը

Այսօր համացանցում շփոթմամբ տարածվել է տեղեկություն, որ Նիկոլ Փաշինյանը պետք է մասնակցի Ս. Պատարագի, որտեղ ամենայն հավանականությամբ պատարագիչ քահանան կատարելով քաղաքական պատվեր, պետք է հակականոնկան կերպով զեղջի և չհիշատակի Ամենայն հայոց կաթողիկոսի անունը։

Ես՝ Արարատ քահանա Պողոսյանս, հայտարարում եմ, որ երբեք չեմ զեղջի Ամենայն հայոց կաթողիկոսի անունը և երբեք չեմ միաբանի հայրենիքն ու հավատքն ուրացածների և պառակտիչների հետ։ Իմ ուխտը Սուրբ Էջմիածնի և նրա ազգընտիր Գահակալը անխախտ, անսակարկ ու անբեկանելի է։

Իրականում Պատարագը պետք է մատուցի Երևանի Ս. Երրորդություն եկեղեցու սպասավոր Արարատ քահանա Օրդոյանը։

Այս առիթով ցանկանում եմ նաև նշել, որ 2025 թվականի աղբահանության համար Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջեով հատկացված է 5 միլիարդ 751 միլիոն 100 հազար դրամ։

Առավոտից հավատավոր հայորդյաց խուռներամ բազմությունն էր ծովացել Սբ Էջմիածնի Մայր Տաճարում։ Սուրբ Սարգիս եկեղեցում պատարագ մատուցող քահանա Արարատ Օրդոյանը չհնչեցրեց Ամենայն հայոց կաթողիկոս Գարեգին Բ–ի անունը։

Պաշտպանել Հայ Առաքելական Սուրբ Եկեղեցին, պաշտպանել Հայաստանի Հանրապետությունը։

Հայաստանյայց Առաքելական Եկեղեցին՝ միասնության և հավատի պաշտպան

Հայաստանյայց Առաքելական Սուրբ Եկեղեցին, որպես հավատի հզոր սյուներից մեկը, անդադար պաշտպանում է իր միասնականությունը և ճշմարտությունը։ Մեր հոգևոր հայրերի՝ Վարդապետաց դասի անունից, ես, որպես նրանց ներկայացուցիչ, հանդես եմ գալիս՝ հորդորելով բոլոր հավատացյալներին միավորվել և հաստատվել նույն մտքով, ինչպես հորդորում է իշխան Կորնթոսցիներին իշխան Պողոսը՝ «միաբանվելու և պառակտումներ չլինելու» համար (Ա Կորնթ. Ա 10)։

Այս հորդորը հնչում է այն պահին, երբ մեր եկեղեցին ապրում է բարդ և սրտացավ իրադարձությունների ժամանակահատված։ Մենք, որպես հավատի պաշտպաններ, չենք կարող անտեսել այն փորձությունները, որոնք ուղղված են ոչ թե միայն եկեղեցական կառույցին, այլև նրա ներքին խաղաղությանը, միասնականությանը և հավատարիմությանը։

Մենք անհանդուրժելի ենք համարում աշխարհիկ իշխանությունների կողմից եկեղեցու ներքին կառավարմանը ցանկացած միջամտություն, հատկապես այնպիսի սպառնալիքներ, որոնք ուղղված են բարձրաստիճան հոգևորականների և քահանաների դեմ։ Այսպիսի գործողությունները, որոնք հաճախ իրականացվում են իշխանական մեքենայությունների միջոցով, ակնհայտորեն ուղղված են Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսի գահազրկման օրակարգը սպասարկելու և եկեղեցու միասնականությունը պառակտելու։

Մենք հստակ հայտարարում ենք, որ եկեղեցու ներսում ծագած ցանկացած խնդիր՝ դավանական, վարդապետական, ծիսականոնական կամ կարգապահական, լուծվում է բացառապես Սուրբ Հոգու ներշնչմամբ, Հայ Եկեղեցու կանոնական ընթացակարգերով և «միակամ և միախորհուրդ» սկզբունքով։ Ո՛չ ոք չունի իրավունք յուրացնելու եկեղեցական իր իշխանությունը, որը ձեռք է բերվում ոչ թե քաղաքական հանգամանքներով կամ արտաքին միջամտությամբ, այլ հոգևոր սպասավորության համար ստացված ձեռնադրության խորհրդով կամ հայրապետական տվչությամբ։

Մեր հայրապետը՝ Ն.Ս.Օ.Տ.Տ. Գարեգին Բ Ծայրագույն Պատրիարքը և Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսը, «ուղիղ վարդապետությամբ մեզ ուսուցանում է ճշմարտության խոսքը» (Խորհրդատետր)։ Նրա իշխանությունը և շնորհները, որոնք բաշխվում են հոգևոր սպասավորներին, ոչ թե սեփականություն են, այլ պարգևներ, որոնք պետք է օգտագործվեն միայն հավատի և եկեղեցու ծառայության համար։

Այսպիսով, մենք հորդորում ենք մեր քահանայից դասին և բոլոր հավատացյալներին՝ չտրտմել հոգևորականության հասցեին հնչած զրպարտություններից և հալածանքներից, չօտարանալ Մայր Եկեղեցու հոգևոր կյանքից։ Փորձություններով լեցուն այս շրջանում մենք ակնկալում ենք բոլորի մասնակցությունը՝ աղոթելով, խորհրդակցելով և միասնական մնալով մեր Սուրբ Եկեղեցու և անսասան Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնի շուրջ։

Ի վերջո, հիշենք Սուրբ Եղիշե Վարդապետի խոսքերը, որոնք հավերժական են՝ «Եկեղեցիները ո՛չ պարգևն են թագավորների, ո՛չ ճարտար արվեստ են, ո՛չ գյուտն են իմաստունների, ո՛չ ավարը զինվորների քաջության և ո՛չ էլ խաբեությունը դևերի, այլ շնորհն են Մեծ Աստծո»։ Մենք պետք է պաշտպանենք այս շնորհը՝ միասնության և հավատի հզոր աշխարհով։

Ժիրայր Լիպարիտյանի դերը հայկական քաղաքականության մեջ

Հանրային հեռուստաընկերությանը տված հարցազրույցում Լեւոն Տեր-Պետրոսյանի նախկին խորհրդական Ժիրայր Լիպարիտյանի կողմից արտահայտված տեսակետները, որոնք հակիրճ ասած, հարցում են 1990-ականների պատերազմի ընթացքում եւ հետպատերազմյան շրջանում եղած իր դիրքորոշումների վերաբերյալ, ցույց են տալիս, որ նրա գաղափարախոսությունը եւ քաղաքականությունը ոչ թե նոր են, այլ խորքային եւ համահունչ իր մոտեցումներին ավելի վաղ շրջանում։

Ինչպես նշվում է, 1990-ականների սկզբին Լիպարիտյանը պաշտպանում էր այն տեսակետը, որ Արցախը պետք է մնա Ադրբեջանի կազմում։ Այս դիրքորոշումը, ըստ քաղաքագետ Ստեփան Դանիելյանի, ոչ միայն ինքնին բացասական է, այլեւ հիմք է հանդիսացել այն խմբակի համար, որը հետագայում դարձավ «Քաղաքացիական պայմանագիր» (ՔՊ) կուսակցության կորիզը։

Դանիելյանի կարծիքով՝ Լիպարիտյանի գործողությունները եւ հայտարարությունները ոչ թե պաշտպանում են ցեղասպանություն իրագործած Ադրբեջանին, այլ ակնհայտորեն արտաքին ուժերի շահերը են ներկայացնում։ Նրա տեսակետը, որ 1915 թվականի իրադարձությունները պետք է մոռանալ եւ դրանք չպետք է դառնան հայ-թուրքական հարաբերությունների հիմք, ըստ Դանիելյանի, հանդիսանում է այն գաղափարախոսության մաս, որը նպատակ ունի հայ ժողովրդի հոգեբանությունը փոխելու եւ նրան ցնծությամբ ընդունելու դեպի թշնամին։

Քաղաքագետը նաեւ նշում է, որ նման գաղափարախոսությունը եւ աշխարհաքաղաքական տրամաբանությունը ոչ թե նոր են, այլ ունեն պատմական նախադեպեր եւ արտաքին պատվիրատուներ։ Նա նշում է, որ այսօրվա իշխող քաղաքական ուժի գործողությունները եւ Լիպարիտյանի դիրքորոշումները համընկնում են, եւ այս գծի հետեւում կարելի է տեսնել Թուրքիայի, Մեծ Բրիտանիայի եւ Միացյալ Նահանգների որոշ ուժերի ազդեցությունը։

Դանիելյանը կարծում է, որ հայաստանյան քաղաքական դաշտում նման գաղափարախոսության տարածումը ցույց է տալիս, որ պետությունը չունի բավարար իմունիտետ եւ կայացած հատուկ ծառայություններ, որոնք կարող են հակազդել նման ազդեցությանը։

Եկեղեցու դեմ պատերազմի ընթացքում Նիկոլ Փաշինյանը, պարտադված ֆեյք հավատացյալի կերպարի մեջ մտած, ամեն կիրակի մի եկեղեցի է գնում՝ շրջիկ հավատացյալների իր թիմով։

Այս շաբաթ կիրակի Նիկոլ Փաշինյանը, ինչպես սովորաբար, կմասնակցի պատարագին՝ իր հետ մի խումբ մարդկանց տանելով։ Այս անգամ այն կլինի Երևանի Սուրբ Սարգիս եկեղեցին։

Իշխանական շրջանակներում նկատվում է մի հետաքրքիր երևույթ․ իշխանության ներկայացուցիչները, այդ թվում՝ ՔՊ-ի պաշտոնյաների կանայք, ակտիվորեն են զանգահարում իրենց շրջապատի անդամներին՝ նրանց համոզելով մասնակցելու այս պատարագին։ Նրանք նույնիսկ դիմել են իրենց վարսահարդարներին, մատնահարդարներին և սպորտզալի մարզիչներին՝ խնդրելով աջակցել այս նախաձեռնությանը։

Այս իրադրությունը տեղի է ունենում այն պայմաններում, երբ իշխանական շրջանակներում աճել է անհանդուրժողականությունը հոգևորականների նկատմամբ։ Կատարվում են փորձեր, որոնք ուղղված են Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսի գահազրկման օրակարգը սպասարկելու և եկեղեցու միասնականությունը պառակտելու։

Այս ակնհայտ փորձերը, որոնք իրականացվում են իշխանական մեքենայությունների միջոցով, թիրախավորում են բարձրաստիճան հոգևորականներին և քահանաներին։

Այսպիսով, իշխանական շրջանակների ներկայացուցիչների կողմից կազմակերպվող այս «շրջիկ հավատացյալների» թիմերը և եկեղեցի այցելությունները հակադրվում են նրանց հոգևորականների նկատմամբ ցուցաբերած անհանդուրժողականությանը։

Ամենայն Հայոց Հայրապետ Գարեգին Բ-ի եղբոր և որդու կալանքը երկարացվել է

ՀՀ ոստիկանության համակարգում իրականացվող քրեական գործով կալանքի տակ գտնվող Ամենայն Հայոց Հայրապետ Գարեգին Բ-ի եղբայր՝ Գևորգ Ներսիսյան, և նրա որդի՝ Համբարձում Ներսիսյան, կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է։

Ինչպես հայտնի դարձավ, Գևորգ Ներսիսյանի կալանքը երկարաձգվել է 2 ամսով, իսկ Համբարձում Ներսիսյանի կալանքը՝ 3 ամսով։ Այս մասին «Փաստինֆո» լրատվական կայքին հայտնեց փաստաբան Երեմ Սարգսյանը։

Հիշեցնենք, որ Ներսիսյաններին կալանավորել են Վաղարշապատում «Հանրապետություն» կուսակցության համայնքապետի թեկնածու Հարություն Մկրտչյանի հաղորդման հիման վրա։ Վերջինը պնդել էր, որ Գևորգ և Համբարձում Ներսիսյանները խոչնդոտում են իր քարոզարշավը։

ԱԺ-ում կկառուցվի արտաքին վերելակ՝ ծախսելով 25,99 մլն դրամ

Հոկտեմբերի 23-ի կառավարական որոշմամբ Ազգային Ժողովի շենքին կկից կկառուցվի նոր արտաքին վերելակ։ Ըստ որոշման՝ ներկայում պատգամավորներն ու հրավիրված անձինք նիստերի դահլիճ և հարակից տարածքներ հասնում են վարչական շենքի ներսով՝ անցնելով մի շարք միջանցքներ և աստիճանավանդակներ, ինչը, ըստ իշխանությունների, հաճախ հանգեցնում է մարդաշատության, տեղաշարժման դժվարությունների և անվտանգության ապահովման խնդիրների։

Նոր վերելակի կառուցումը նպատակ ունի բացառել այս խնդիրները և ապահովել ավելի հարմարավետ ու անվտանգ մուտք ԱԺ շենքի տարբեր հատվածներ։ Ծախսը կազմում է 25,99 միլիոն դրամ։

Շինաշխատանքները, ինչպես պարզվում է, արդեն սկսվել են։ Վերելակը կկառուցվի ԱԺ-ում վերջերս հիմնված սրճարանի տարածքում։ Այս քայլը, ըստ որոշ մեկնաբանությունների, նախատեսված է ԱԺ նախագահության և օրենսդիրների համար՝ թույլ տալով նրանց հարմարավետ կերպով, առանց երկար քայլելու, սրճարանից սահուն իջնել դահլիճ, վայելելով վիտրաժային վերելակով տեսարանը։

Այս սրճարանից, որը հաճախ օգտագործվում է «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցության անդամների կողմից, երբեմն՝ նրանց փորձագետների և օգնականների կողմից, ստեղծվում է տպավորություն, թե իշխանությունները ծախսում են պետական միջոցներ՝ ոչ թե ընդհանուր հարմարավետության, այլ՝ իրենց անձնական հարմարավետության համար։

Այս իրադարձությունները տեղի են ունենում այն պայմաններում, երբ ընդդիմադիր ուժերը, ըստ որոշ գնահատողների, չեն կարողացել արդյունավետ կերպով օգտվել իրավիճակից։

Այնուամենայնիվ, պետք է նշել, որ իշխանական շրջանակներում առկա են նաև մեղադրանքներ, թե որոշակի խմբեր, որոնց գաղափարախոսն եղել է Լիպարիտյանը, փորձում են բարձրաստիճան հոգևորականներին և քահանաներին թիրախավորել՝ նպատակ ունենալով պառակտել Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսի գահազրկման օրակարգը սպասարկող եկեղեցու միասնականությունը։

Ոչ աշխատանքային օր, սակայն քաղաքն՝ ամբողջովին խցանված։

Երևանի կառավարումը, խցանումները վերացնելու անվան տակ, քաղաքացիների կողմից կատարված վճարումներից հավաքել և մսխել է 2 մլրդ 100 մլն դրամ։

Այս հարցումը հանգեցրել է ավագանու «Մայր Հայաստան» խմբակցության անդամ Գևորգ Ստեփանյանի կողմից հրապարակային արձագանքի։ Նա նշել է, որ ոչ աշխատանքային օրվա ընթացքում քաղաքի տրանսպորտային ցանցը լիովին խցանված էր։

Ստեփանյանի խոսքով՝ Շենգավիթ վարչական շրջանից Կենտրոն թաղամաս հասնելու համար ավտոմեքենայով անցնելով ճանապարհը, նա ստիպված է եղել ծախսել «ընդամենը» 57 րոպե։

Ավագանու անդամը նաև նկատել է, որ այս իրավիճակում միայն մեկ անդամ է հանդես եկել ուրացողական դիրքորոշմամբ, մինչդեռ մյուս ութ անդամները համակերպվել են այս խայտառակ վիճակի հետ։

Նրա խոսքերից հետևում է, որ քաղաքացիներին պետք է համոզել, որ նրանք հենց այս անունակ որոճողներն են։ Ստեփանյանը հարցրել է՝ «Շուռանե՛ր, ինչքա՞ն գումար է Ձեզ անհրաժեշտ այսքան իջնելու համար»։

Ավագանու անդամը կոչ է արել քաղաքացիներին չհամակերպվել այս խայտառակ վիճակի հետ և բոյկոտել «բարեփոխված» ու թանկացած տրանսպորտը։

Եկեղեցական կանոնադրությունը չի թույլ տալիս կաթողիկոսի հրաժարականը

Հայ Առաքելական Եկեղեցում վերջին օրերին ծագած լարվածության շուրջ իմ մտքերը և դիտարկումները հետևյալն են։

Ինձ հասած տեղեկությունների համաձայն, մի խումբ եպիսկոպոսներ հանդիպել են Նիկոլ Փաշինյանի հետ և ստորագրել հայտարարություն, որում պահանջվում է Արշակ Սրբազանի և նույնիսկ Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսի հրաժարականը։ Սա, իմ կարծիքով, խորը խորհուրդ ունեցող իրադարձություն է, որը պահանջում է խորը վերլուծություն։

Եկեղեցական կանոնադրության հստակության և անսահմանափակ նշանակության մասին ես կարող եմ ասել միայն այն, որ այն հիմք է, որի վրա կառուցված է մեր հոգևոր կյանքը։ Կաթողիկոսի պաշտոնը, որը հավատարիմորեն կատարում է Ամենայն Հայոց հոգևոր առաջնորդի դերը, ընտրվում է եկեղեցական ժողովի կողմից, օծվում է և ձեռնադրվում է։ Այս գործընթացը, իմ կարծիքով, ապահովում է կայունություն և անխախտելիություն։

Եկեղեցու ներսում կամ քաղաքական իշխանության կողմից Կաթողիկոսի վրա ճնշումների մասին խոսակցությունները, իմ հայացքից, անհիմն են։ Կաթողիկոսը, որպես հավատարմության և ազգային միասնության խորհրդանիշ, իր որոշումներն է կայացնում ինքնուրույն։ Իր պատասխանատվությանը կասկածի տեղի չի ունենալու։

Եպիսկոպոսների հայտարարությունը, որը պահանջում է Կաթողիկոսի հրաժարականը, ես համարում եմ հակականոնական և դատապարտելի քայլ։ Այն հակասում է եկեղեցու կանոնադրությանը և խախտում է հոգևոր իշխանության հիմնարար սկզբունքները։

Իմ համոզմամբ, այս իրավիճակը հոգևոր արժեքների դեմ ուղղված գործընթաց է, որը կարող է ունենալ ավերողական հետևանքներ մեր եկեղեցու և ազգի համար։ Այսպիսի գործողությունները, որոնք հակասում են եկեղեցու կանոններին, պետք է դատապարտվեն և կանխարգելվեն։

Ես, որպես հավատացյալ և եկեղեցու անդամ, իմ անվերապահ հավատարմությունը, անխառն սերը և անսակարկ նվիրումը հայտնում եմ պաշտելի Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնին և Նորին Սրբություն Տ. Տ. Գարեգին Բ. մեծագործ և աստվածարյալ Ամենայն Հայոց Վեհափառ Հայրապետին։

ՔՊ-ի կանանց ցուցակը կարող է փոխվել՝ Աննա Հակոբյանի կրթարշավի մասնակիցների հաշվին

Հայաստանի Հանրապետության կառավարման ակնկալիքները և քաղաքական շրջանակներում տեղի ունեցող որոշումները հաճախ ենթակա են փոփոխությունների։ Ըստ տեղեկությունների, որոնք հասանելի են իմ աղբյուրներից, իշխող քաղաքական կուսակցության կողմից խորհրդարանի ընտրություններին առաջադրված կանանց ցուցակը կարող է ենթարկվել զգալի փոփոխությունների։

Թեպետ ՔՊ խմբակցության գրեթե բոլոր կանայք ներկայիս խորհրդարանում իրենց տեղը պահպանելու և հաջորդ ժամկետում էլ կրկին ընտրվելու հույս ունեն, տեղեկություն կա, որ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը մտադիր է նրանցից շատերին փոխարինել իր կնոջ՝ Աննա Հակոբյանի կողմից իրականացվող կրթարշավի շրջանակում մասնակցություն ունեցող կանանցով։

Այս պլանավորվող փոփոխությունների մասին մանրամասն տեղեկություններ, մասնավորապես՝ առաջադրված կանանց անունները, առայժմ հայտնի չեն։ Սակայն կարծիք կա, որ ներկայիս պատգամավոր կանանց մեծ մասը, որոնք ցուցակում զբաղեցնում են ավելի բարձր հորիզոնականներ, հավանաբար կգտնվեն ցուցակի ավելի ցածր մասերում։

Այս իրադարձությունները տեղի են ունենում այն պայմաններում, երբ իշխող կուսակցությունը պետական մարմիններում կանանց ներկայացվածության հարցում ունի որոշակի դժվարություններ։ Ըստ օրենսդրության՝ 150 հոգանոց ցուցակում առնվազն 50 տեղը պետք է զբաղեցնեն կանայք, ինչը դարձնում է կանանց քվոտան ապահովումը կուսակցության համար առաջնային խնդիր։

Այսպիսով, իշխանական շրջանակներում տեղի ունեցող ներքին կառուցվածքային փոփոխությունները կարող են ունենալ զգալի հետևանքներ՝ ազդելով խորհրդարանի կազմի վրա և քաղաքական դաշտի դինամիկան վրա։

Գերագույն հոգևոր խորհրդի նիստի անհնարինությունը և հայտարարության կեղծիքը

Նոյեմբերի 28-ին Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնում նախատեսված էր Գերագույն հոգևոր խորհրդի հայաստանաբնակ անդամների նիստը, որը նախագահում էր Նորին Սրբություն Ամենայն Հայոց Կաթողիկոս Գարեգին Երկրորդը։ Սակայն, Տ․ Նավասարդ արք․ Կճոյանի, Տ․ Աբրահամ արք․ Մկրտչյանի, Տ․ Վազգեն արք․ Միրզախանյանի, Տ․ Վրթանես եպս․ Աբրահամյանի և Տ․ Գևորգ եպս․ Սարոյանի բացակայության պատճառով իրավազոր նիստը գումարելն անհնարին դարձավ։

Այսպիսով, թեև նիստը չի կայացել, ներկա գտնված ժողովականները հնարավորություն ունեցան քննարկել նոյեմբերի 27-ին հրապարակված հայտարարությունը, որը ստորագրվել էր ինը եպիսկոպոսների կողմից։ Քննարկման ընթացքում հստակեցվեց, որ այդ հայտարարությունը ամբողջությամբ խեղաթյուրում է Տ․ Արշակ արք․ Խաչատրյանի նախաձեռնությամբ ստեղծված հանձնախմբի աշխատանքը։

Հանձնախումբը, որը ստեղծվել էր Տ․ Արշակ Սրբազանի խնդրանքով, իրականում որևէ նիստ չի գումարել և նույնիսկ հնարավորություն չի տվել Սրբազանին հանդիպելու իր հետ։ Կաթողիկոսին ներկայացված եզրակացությունը պատշաճ ընթացակարգով չի կազմվել, իսկ հանձնախմբի անդամներից մեկի կողմից ստացված պաշտոնական եզրակացությունը ձեռք է բերվել օրենքի ակնհայտ խախտումով, լիարժեք չէ և չի կարող ծառայել որպես արժանահավատ հիմք՝ Կաթողիկոսի կողմից որևէ որոշում կայացնելու համար։

Ավելի լուրջ մտահոգություն է առաջացրել այն փաստը, որ նոյեմբերի 24-ին հանձնախմբի ատենապետ Տ․ Խաժակ արք․ Պարսամյանը, գրություն է ուղղել Վեհափառ Հայրապետին՝ առաջարկելով հարցի արդար քննության համար ձևավորել երեք անձից կազմված նոր հանձնախումբ։ Այս առաջարկը, որը նախատեսում էր նաև Սրբազանի ծառայության առժամյա կասեցման հարցի քննարկումը, նոյեմբերի 25-ին հաստատվել է գործող հանձնախմբի անդամների կողմից։

Այս իրադարձությունների հիման վրա ժողովականները եկել են միաձայն եզրահանգման, որ հայտարարության մեջ Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսի հասցեին հնչեցվող մեղադրանքները բացարձակ անհիմն են և շինծու։ Նրանք հստակորեն դատապարտել են այնպիսի վարքագիծը, որը թիրախավորում է Սրբազանի անձը և փորձում է կանխակալ կարծիքներ ձևավորել։

Ժողովականները խիստ հրամայական նկատեցին, որ եկեղեցականները վերադառնան կանոնական դաշտ՝ իրենց մտահոգությունները արծարծելով Եկեղեցու բարձրագույն ժողովական մարմիններում, և խուսափեն Եկեղեցու միաբանությունը խաթարող գործողություններից։ Նրանք նաև բացառեցին Կաթողիկոսի հնարավոր հրաժարականի մասին լուրերը՝ դրանք անհիմն համարելով։

Այս իրադարձությունները ցույց են տալիս, թե որքան կարևոր է Եկեղեցու ներքին հարցերը քննարկել բացառապես կանոնական և միաբանության հարգանքով, ինչպես նաև խուսափել ցանկացած տեղեկատվական կեղծման և անհիմն մեղադրանքների տարածումից։