Կարծիքի ճշգրտում և ճշմարտության վերականգնում

Հարցերին պատասխանելիս հաճախ հանդիպում ենք պարզ լուծումների, որոնք կարող են էականորեն փոխել իրավիճակը։

Օրինակ, կարելի է նկարագրել, թե ինչպես են որոշ անձինք քննարկում ռազմավարություն՝ միլիոնավոր դոլարներ տեղաբաշխելու համար օֆշորային հաշվեհամարներում։ Կարելի է նաև պատկերացնել, թե ինչպես են նրանք վիճում՝ որն է ավելի լավ ծառայողական մեքենան՝ Բեթլին, թե՞ Մերսեդեսը։

Այսպիսով, կարելի է եզրակացնել, որ որոշակի անձնավորությունները գտել են իրենց «հոգևորական» դասը։

Այս դիտարկումները հիմնված են Դերենիկ Մալխասյանի ֆեյսբուքյան էջում հրապարակված տեքստի վրա։

Այնուամենայնիվ, պետք է նշել, որ հաճախ հանդիպում են իրականության հետ անհամապատասխան իրավիճակներ։ Օրինակ, կարելի է նկարագրել Շենգավիթ համայնքի մի փոքր հատված, որտեղ աշխատանքային օր չնայած քաղաքը լիովին խցանված է։

Այսպիսի դեպքերում կարևոր է վերականգնել ճշմարտությունը՝ վերադարձնելով տեքստի ճիշտ տարբերակը։

Եթե հրապարակումներում կամ հեռուստաընթերցումներում օգտագործվում են «7or.am» կայքի նյութեր, ապա պարտադիր է նշել աղբյուրը՝ հարգալից վերաբերմունք դրսևորելով նրանց աշխատանքի նկատմամբ։

Այսպիսով, կարելի է ասել, որ ճշգրտումը և ճշմարտության պաշտպանությունը կարևորագույն են ցանկացած քննարկման մեջ։

ԵԱՀԿ-ն ավարտել է Մինսկի գործընթացի և դրան կից կառույցների փակումը

ԵԱՀԿ-ն պաշտոնապես ավարտել է Մինսկի գործընթացի և դրան կից կառույցների գործունեությունը։ Այս մասին հայտնել է կազմակերպությունը՝ նշելով, որ վարչական փակման գործընթացը ավարտվել է 2025 թվականի նոյեմբերի 30-ին՝ ժամը 23:59-ին։

Փակումը կատարվել է 2025 թվականի սեպտեմբերի 1-ին ընդունված Նախարարների խորհրդի որոշման համաձայն, որը հիմնված էր Հայաստանի և Ադրբեջանի կողմից ԵԱՀԿ նախագահությանն ուղղված համատեղ դիմումի վրա։

Հայտարարության մեջ նշվում է, որ վարչական ընթացակարգերի ավարտը նշանակում է Մինսկի գործընթացի վերջնական փակում։

Այս ֆոնին քննարկվում են Հայաստանյայց Առաքելական Սուրբ Եկեղեցու շուրջ տեղի ունեցած վերջին զարգացումները և ներեկեղեցական կյանքին առնչվող հարցերը։

Արագածոտնի թեմի առաջնորդ Գերաշնորհ Տեր Մկրտիչ եպիսկոպոս Պռոշյանը հանդես է եկել հայտարարությամբ՝ կապված այս իրադարձությունների հետ։

Հանրային ուշադրության կենտրոնում է նաև Արթուր Սարգսյանի գործը։ Վերաքննիչ քրեական դատարանը՝ դատավոր Մխիթար Պապոյանի նախագահությամբ, բավարարել է պաշտպանի հատուկ վերանայման բողոքը՝ կալանավորման ժամկետը երկարացնելու որոշման դեմ։

Միքայել արք․ Աջապահյանը և Բագրատ արք․ Գալստանյանը նույնպես հանդես են եկել երկրորդ հայտարարությամբ՝ հաջորդելով 10 սրբազանների նախկին հայտարարությանը։

Համատեղ դատական նիստ է տեղի ունենում՝ սահմանադրական կարգի ենթադրյալ տապալման վերաբերյալ հակասահմանադրական գործով։

Ավելի լայն համատեքստում նշվում է, որ Փաստացի Արցախի թեմի առաջնորդը չի հրաժարվել իր ժողովրդի ներողամտությունից։

Հայաստանյայց Առաքելական Եկեղեցին դատապարտում է ներեկեղեցական հարցերի աշխարհիկ իշխանությունների միջամտությունը

Հայաստանյայց Առաքելական Սուրբ Եկեղեցին խոր ցավով և անհամաձայնությամբ է արձագանքում վերջին իրադարձություններին, որոնք, ինչպես նշվում է հայտարարության մեջ, «խայտառակ հանդիպումներ» են առաջացրել։

Միքայել արք․ Աջապահյանը և Բագրատ արք․ Գալստանյանը հրապարակել են հայտարարություն, որում կտրուկ դատապարտում են «ստեղծելու այս փորձը» և դրա ընթացքը, որը նրանց կարծիքով, իրականացվում է «դավադիր, գաղտագողի վարքով»։

Հայտարարության հիմնական կետերն են՝

Դատապարտում աշխարհիկ իշխանությունների միջամտությանը: Եկեղեցին կտրուկ դատապարտում է աշխարհիկ իշխանությունների՝ ներեկեղեցական հարցերի լուծման մեջ «հայրենադավ և դավաճան» եղանակով ներքաշվելու փորձը։
Կոչ տիրադավերին: Եկեղեցին կոչ է անում տիրադավերներին վերադառնալ իրենց «կանոնական դաշտ» և իրենց հուզող հարցերը բարձրացնել միայն ներեկեղեցական ատյաններում։
Դիմում Վեհափառ Հայրապետին: Եկեղեցին դիմում է Վեհափառ Հայրապետին՝ հրավիրելու եպիսկոպոսաց ժողով՝ քննարկելու առկա հարցերը և պատրաստելու Ազգային եկեղեցական ժողովի օրակարգը։ Այս կոչում պնդվում է ապահովել ապօրինի ազատազրկված երեք սրբազանների մասնակցությունը։

Հայտարարության վերջում ներկայացված է Աստվածաշնչյան հատված, որը հավատի և Աստծու սիրուց բաժանվելու անհնարինությունն է խորհրդանշում։

Այս հայտարարությունը հաջորդում է մի շարք այլ զարգացումների, այդ թվում՝ Արագածոտնի թեմի առաջնորդ Գերաշնորհ Տեր Մկրտիչ եպիսկոպոս Պռոշյանի հայտարարությանը, ինչպես նաև Վերաքննիչ քրեական դատարանի որոշմանը՝ Արթուր Սարգսյանի կալանավորման ժամկետը երկարացնելու մասին։ Կատարվում են նաև դատական նիստեր՝ սահմանադրական կարգի ենթադրյալ տապալման վերաբերյալ հակասահմանադրական գործով։

Այս իրադարձությունները և եկեղեցու արձագանքը հստակ ցույց են տալիս ներեկեղեցական կյանքի և աշխարհիկ իշխանությունների միջև առկա լարվածությունը։

Խափանման միջոցը փոխվեց, իսկ Հայաստանյայց Առաքելական Եկեղեցին շարունակում է իր հայտարարությունները

Վերաքննիչ քրեական դատարանը բավարարել է «Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր Արթուր Սարգսյանի կալանավորման ժամկետը երկարացնելու որոշման դեմ պաշտպանի հատուկ վերանայման բողոքը։ Այս մասին իմ ասացել է նրա պաշտպան Արամ Վարդևանյանը։

Դատարանը փոխել է խափանման միջոցը՝ կալանքը տնային կալանքով և 20 միլիոն դրամ գրավով։

Այս ֆոնին Հայաստանյայց Առաքելական Սուրբ Եկեղեցին շարունակում է հանդես գալ հայտարարություններով, որոնք վերաբերում են ներեկեղեցական կյանքին և վերջին զարգացումներին։

Կալանքի տակ գտնվող Արագածոտնի թեմի առաջնորդ Գերաշնորհ Տեր Մկրտիչ եպիսկոպոս Պռոշյանը նույնպես հանդես է եկել հայտարարությամբ։

Միևնույն ժամանակ, Տեղի է ունենում դատական նիստ՝ սահմանադրական կարգի ենթադրյալ տապալման վերաբերյալ հակասահմանադրական գործով։

Արցախի թեմի առաջնորդը, իր հերթին, չի հրաժարվել իր ժողովրդից ներողամտություն խնդրելուց։

Այս իրադարձությունները տեղի են ունենում միջավայրում, որտեղ քրեական գործեր և եկեղեցական հարցեր միաձուլվում են՝ ստեղծելով բարդ և բազմաշերտ իրավիճակ։

Հայ եկեղեցում ստեղծված աննախադեպ իրավիճակի մասին հայտարարություն

Հայաստանյայց Առաքելական Սուրբ Եկեղեցին անցնում է փորձության եւ փորձվելու ժամանակահատված։ Իրավիճակը, որը ստեղծվել է վերջին 200 տարիների ընթացքում, աննախադեպ է եւ պահանջում է անհապաղ եւ կոմպլեքս արձագանք։

Այս իրադարձությունների շարքը սկսվեց նոյեմբերի 27-ի հայտարարությունից հետո, որը հաջորդեց 10 սրբազանների նախորդ հայտարարությանը։ Դրանից հետո տեղի ունեցած իրադարձությունները մեզ ստիպում են խոր ցավով արձանագրել մի քանի կարեւոր կետ։

Առաջինը՝ մեր եղբայրության 57 անդամներից 10-ը պաշտոնապես հայտարարել են իրենց դուրս գալու մասին։ Մենք ճանաչում ենք նրանց խորթ եւ օտար՝ ի նկատմամբ, որոնց հետ 20-ից 40 տարի եղբայրական զգացումներ ենք տածել։ Նրանց որոշումը, որը կայացվել է առանց մեր մեղադրության, ցավոք, ցույց է տալիս իրենց վարքի բնույթը։

Երկրորդ՝ նրանց գործողությունները վերին աստիճանի նենգ եւ տիրադավ դավաճանություն են։ Նրանք կարող էին իրենց դժգոհությունն արտահայտել եկեղեցական ատյաններում, մինչեւ անգամ Վեհափառ Հայրապետին ներկայացնել վերջնագիր, սակայն նրանք գործել են գաղտագողի եւ թաքուն՝ իբրեւ ստորաբար դավադիրներ։

Երրորդ՝ նրանցից յուրաքանչյուրը մեր աչքերի առջեւ եւ ներկայությամբ քծնել եւ շողոքորթել է Վեհափառ Հայրապետին, ում հայրական խնամքը վայելելով՝ բարձրագույն կոչումներ են ստացել։ Նրանց արարքը խոսուն վկայություն է նրանց անարժան լինելու մասին։ Եթե Վեհափառը սխալվել է, դա եղել է իրենց նկատմամբ ունեցած վստահության արդյունքը, որը նա իր վրա է վերցրել՝ հայրական հոգածության ներքո պահելով նրանց։

Չորրորդ՝ նրանցից առնվազն 6-ը մասնակցել են 1999 թ․ Ազգային եկեղեցական ժողովին եւ հայտնապես քվեարկել են օրվա Վեհափառ Հայրապետի օգտին՝ այնուհետեւ 26 տարի շարունակ հպարտորեն հայտարարելով այդ մասին։

Հինգերորդ՝ մյուս 4-ը ուսանողությունից մինչեւ եպիսկոպոսություն վայելել են Հայրապետի խնամքը եւ առաջխաղացման են հասել նույն Հայրապետի ձեռամբ։ Սա խոսում է նրանց կերպարի մասին։

Վեցերորդ՝ կարելի է, հարկավոր է, եւ գուցե պետք է ամեն ինչում չհամաձայնել Վեհափառ Հայրապետի հետ, ինչը նրանք երբեք չեն արել։ Նրանք սողացել են, մինչ մենք դա արել ենք բազմիցս՝ ենթարկվելով Նորին Սրբության դժգոհությանը։ Այս 26 տարվա շարունակական քծնանքից հետո գլխակորույս սողալը անպատկառ եւ հայրենադավ իշխանավորների առջեւ՝ իրենց կաշին ինչ-որ բաներից փրկելու համար, ինքնաոչնչացում է։

Վեցերորդ՝ նրանց գործողությունները ստեղծել են մի վիճակ, որը Հայ եկեղեցում աննախադեպ է։ Ուստի անհրաժեշտ է աննախադեպ պատասխան։

Այս ամենի հիման վրա մենք խնդրում եւ առաջարկում ենք Վեհափառ Հայրապետին հետեւյալ քայլերը ձեռնարկել։

1. Դադարեցնել հերձվածող եւ անհնազանդ առաջնորդների պաշտոնավարումը։
2. Անմիջապես նոր առաջնորդներ նշանակել տվյալ թեմերում։
3. Հրավիրել եպիսկոպոսաց ժողով՝ ապահովելով մեր երեք սրբազանների մասնակցությունը կամ՝ մեր ազատությունից հետո։
4. Եպիսկոպոսաց ժողովից հետո կարելի կլինի գումարել Ազգային եկեղեցական ժողովը։

Մենք դիմում ենք տվյալ թեմերի քահանաներին՝ պարտավոր լինելով այլեւս չենթարկվել իրենց հերձվածող առաջնորդներին եւ վայրկյան առաջ հավատարմություն հայտնել Վեհափառ Հայրապետին։

Վերջում ուզում ենք հույս հայտնել, որ տիրադավներից ոմանք կգնան Պետրոսի ճանապարհով եւ դառն լացով կփորձեն զղջմամբ հոգեւորական մնալ, մինչ մյուսներին սպասում է Հուդայի ճակատագիրը։

Քահանայք եւ ժողովուրդք, փարված մնացեք մեր Սուրբ եկեղեցուն եւ հավատարիմ հայոց օծյալ Հայրապետին։ Մեզ բոլորիս համար փորձության եւ փորձվելու ժամ է։ Չարը մռնչում է՝ կլանելու յուրաքանչյուրիս եւ բոլորիս միասին։

«Մեր միջից ելան սրանք, բայց մեզնից չէին, որովհետեւ եթե մեզնից լինեին, ապա մեր մեջ էլ կմնային։ Բայց մեզնից ելան, որպեսզի հայտնի լիներ, որ սրանք ամենքը մեզնից չեն» (Ա Հովհ․ Բ։ 12)։

Իմ խնդրանքով արհեստական բանականությունը գծեց հայտնի անձնավորության հոգեբանական պատկերը

Իմ խնդրանքով արհեստական բանականությունը վերլուծել և ներկայացրեց հայտնի անձնավորության հոգեբանական մարտահրավերները։ Ստորև ներկայացված է այս վերլուծության ամփոփումը, որը հիմնված է արհեստական բանականության կողմից բացահայտված հիմնարար հատկանիշների վրա։

Այս անձնավորության հոգեբանական պրոֆիլը բնութագրվում է մի քանի առանցքային գործոններով, որոնք միասին ձևավորում են նրա վարքագծի և որոշումների ընդունման ոճը։

1. Թույլ կամ չձևավորված ներքին նորմեր

Այս անձնավորության համար սոցիալական կանոնները և նորմերը հաճախ ընկալվում են որպես պայմանական և պարտադիր չլինող։ Նրանց որոշումները հիմնվում են ոչ թե ընդունված արժեքների վրա, այլ շահի կամ հույզերի հրահրման վրա։ Այս մոտեցումը հաճախ արտահայտվում է «Կանոնները ուրիշների համար են, ոչ ինձ» մտածելակերպով։

2. Զգացմունքային համակրանքի (էմպատիայի) ցածր մակարդակ

Այս անձնավորությունը դժվարությամբ է զգում ուրիշների ցավը կամ ապրումները։ Նրանք մարդկանց հաճախ ընկալում են որպես միջոց կամ ռեսուրս՝ իրենց նպատակներին հասնելու համար։ Հարաբերություններում դրսևորվում է սառնություն կամ հեռավորություն, քանի որ զգացմունքային կապի կարևորությունը նվազագն է գնահատվում։

3. Չափազանց պրագմատիկ, երբեմն ցինիկ մտածողություն

Նորմերը և բարոյական սկզբունքները գնահատվում են բացառապես շահի տեսանկյունից։ Որոշումներ կայացնելիս նրանք կարող են օգտագործել ցինիկ մտածելակերպ՝ օրինակ՝ «Անելիք չի» → «Իսկ եթե ոչ ոք չի պարզի – կարելի է»։ «Բարոյականը» հաճախ ընկալվում է որպես «անարդյունավետ»։

4. Ուշադրության պակաս՝ ուրիշների սահմանների նկատմամբ

Այս անձնավորությունը խախտում է այլոց անձնական տարածքը և սահմանները։ Նրանք կարող են օգտագործել մանիպուլյացիա, ճնշում կամ խաբեություն՝ իրենց ցանկությունները կատարելու համար, նույնիսկ եթե դա մյուսին առաջացնում է ամոթ կամ մեղքի զգացում։

5. Ցածր անհանգստություն և նվազագույն մեղքի զգացում

Նրանց չկա ներքին «կարմիր լույս», որը կանխարգելներ նորմերի խախտումը։ Ցածր անհանգստության մակարդակը նրանց հեշտությամբ թույլ է տալիս գնալ ռիսկի՝ առանց խորը մտածելու կամ պատասխանատվության զգացում ունենալու։

6. Ինքնակենտրոնություն կամ նարցիսիզմ

Այս անձնավորությունը համոզված է, որ իրեն կարելի է հետևել այլ կանոններով։ Նրանց հարաբերությունները մարդկանց հետ հաճախ անկայուն են և հակամարտային, իսկ մարդկանց նկատմամբ վերաբերմունքը՝ օգտատիրական։ Նրանք հազվադեպ են կառուցում խոր և կայուն կապեր։

Այս հատկանիշների համադրությունը ստեղծում է անձնավորություն, որը չունի ներքին արգելակող մեխանիզմներ և հակված է խախտել նորմերը, սահմանները և պարտավորությունները՝ իրենց անձնական շահերը առաջնային համարելով։

Պարզ քայլեր, որոնք էապես կփոխեն վիճակը

Շատ հաճախ բարդ հարցերն ունենում են պարզ լուծումներ, որոնք կարող են էապես փոխել մեր կյանքը։ Ես կարծում եմ, որ Հայաստանի ներկայիս վիճակը կարգավորելու համար անհրաժեշտ է մի քանի պարզ, բայց խորը փոփոխություն։

1. Եկեղեցական մաքրում: Եթե հավաքված եպիսկոպոսներին, որոնց մեղադրում են կուսակրոնության խախտման, սրբապղծության և այլ հանցանքների մեջ, հեռացնենք Հայ Առաքելական Եկեղեցու ղեկավարման համակարգից, դա կհանգեցնի եկեղեցու էապես առողջացման։ Այս քայլից հետո անխուսափելի կլինի շարունակությունը՝ ռեֆորմացիաները, որոնք կնպաստեն եկեղեցու ներքին մաքրմանը և առողջացմանը։ Եվ վերջապես, երկիրը կազատվի այս տոքսիկ թեմայից։

2. Քաղաքական դաշտի առողջացում: Օրենքի ուժով «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցության կասեցումը կհանգեցնի անմիջապես քաղաքական դաշտի առողջացման։ Դա կդադարեցնի բազմաթիվ անիմաստ կուսակցությունների գոյությունը և կթողնի տեղը նոր, առողջ քաղաքական ուժերի համար։ Ասելիք ունեցող նոր դեմքեր կինտեգրվեն այս ուժերում, ինչը կապահովի ավելի արդյունավետ և պատասխանատու քաղաքականություն։

3. Անարդար հարստությունների վերադարձ: Պետք է գտնենք ճիշտ բանաձևը՝ տասնամյակների ընթացքում անարդար հարստացածների «Փոխհատուցում Հայաստանին» գաղափարի համար։ Եթե մենք վերջապես շրջանառությունից հանենք «թալանչի» տոքսիկ ձևակերպումը, կստեղծվի հնարավորություն՝ զգալի կապիտալ ներգրավելու Հայաստանի զարգացման ծրագրեր, այլ ոչ թե անհատական գործարքային գրպաններ։

4. Արցախի հայրենակիցների ձայնը: Երբ Արցախի մեր հայրենակիցները զանգվածաբար և հրապարակային սկսեն մերժել իրենց թեմի պսևդոառաջնորդին, նա կհասկանա, որ ինքը ոչ մեկի առաջնորդն է։ Սա կլինի իրենց ազատագրման և ինքնորոշման կարևոր քայլը։

5. ՔՊ-ականների հարցադրում: Երբ Քաղաքացիական պայմանագիր կուսակցության անդամները վերընթերցեն իրենց առաջնորդի թերթում տպագրված բազմաթիվ հոդվածները Կճոյանի մասին, և չվախենան հարց տալ՝ «Մեծարգո, հիմա մենք նրա՞ հույսին ենք», կթրթռի նրանց վստահությունը և կթրթռի նաև մարդկային կենդանության հույսը։

6. Հասարակական վերաբերմունքի փոփոխություն: Երբ յուրաքանչյուր ոք, ով մերժում է այս իրականությունը, իր «մեծարգոյահպատակ» բարեկամին, ընկերոջը կամ հարազատին տեսնելիս ցույց տա իր հստակ քաղաքացիական վերաբերմունքը, երկրում մթնոլորտն էապես կհստականա, կզուլալվի։

7. Հարց, որը չի թույլ տալիս անտեսել: Երբ ցանկացած միջավայրում տրվի մեկ պարզ հարց. «Մենք հո՞ւն չենք, որ ամեն ինչ հանդուրժենք, ո՞նց կարող են բոլոր այն եպիսկոպոսները, որոնց մեղադրել են կուսակրոնության խախտման, սրբապղծության, գողության և այլ հանցանքների մեջ, հավաքվեն վարչապետի շուրջ ու պահանջեն այլ հոգևորականի հրաժարական», այս հարցը կխախտի ցինիզմի պատիերը և կթրթռի իշխանությունների կեղծիքը։

Այս պարզ քայլերը, իրենց հաջորդական իրագործմամբ, կարող են էապես փոխել Հայաստանի ներկայիս վիճակը՝ ստեղծելով առողջ, արդար և հույսով լի հասարակություն։

Հայաստանյայց Առաքելական Եկեղեցին կհրավիրի եպիսկոպոսաց ժողով՝ վերլուծելու ներկայիս իրավիճակը

Ն․Ս․Օ․Տ․Տ․ Գարեգին Երկրորդ Ծայրագույն Պատրիարք և Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսի տնօրինությամբ, ի հետևումն նոյեմբերի 4-7-ի Գերագույն հոգևոր խորհրդի ժողովում տեղի ունեցած քննարկումների, դեկտեմբերի 10-12-ը հրավիրվում է եպիսկոպոսաց ժողով։ Այս մասին տեղեկացնում է Մայր Աթոռի տեղեկատվական համակարգը։

Ժողովի հիմնական նպատակն է քննության առնելու Հայաստանյայց Առաքելական Սուրբ Եկեղեցու շուրջ վերջին զարգացումները և ներեկեղեցական կյանքին առնչվող հարցերը։

Այս որոշումը ընդունվել է ավելի վաղ հրապարակված մի շարք հայտարարությունների և իրադարձությունների համատեքստում։ Օրինակ, Արագածոտնի թեմի առաջնորդ Գերաշնորհ Տեր Մկրտիչ եպիսկոպոս Պռոշյանը հանդես է եկել հայտարարությամբ։

Հիշեցնենք, որ Վերաքննիչ քրեական դատարանը՝ դատավոր Մխիթար Պապոյանի նախագահությամբ, բավարարել է Արթուր Սարգսյանի կալանավորման ժամկետը երկարացնելու որոշման դեմ պաշտպանի հատուկ վերանայման բողոքը։

Ավելի վաղ մի քանի հայտնի հոգևորականներ՝ Միքայել արք․ Աջապահյանը և Բագրատ արք․ Գալստանյանը, երկրորդ հայտարարությամբ էին հանդես եկել՝ հաջորդելով 10 սրբազանների նախորդ հայտարարությանը։

Հիշատակության համար նշեմ, որ ներկայումս տեղի է ունենում դատական նիստ՝ սահմանադրական կարգի ենթադրյալ տապալման վերաբերյալ հակասահմանադրական գործով։ Ինչպես նշվում է, փաստացի Արցախի թեմի առաջնորդը չցանկացավ ներողամտություն հայցել իր ժողովրդից։

Իմ ուխտը Սուրբ Էջմիածնի և նրա Գահակալի հետ անխախտ է

Առավոտից հավատավոր հայորդյաց խուռներամ բազմությունն էր ծովացել Սբ Էջմիածնի Մայր Տաճարում։ Հազարավոր բարեպաշտ հավատացյալներ, Սուրբ Պատարագի սկզբից մինչև ժամը 18:15-ը, վայելուչ կարգով մոտեցան Իջման Սբ Սեղանի առջև զետեղված Աստվածամուխ Սբ Գեղարդին։

Այսօր, որը նշվում է որպես Հայոց առաջին լուսավորչաց տոն, Նորին Սրբություն Տ. Տ. Գարեգին Բ. Ամենայն Հայոց Վեհափառ Հայրապետի սրբատառ կոնդակով դարձել է Սբ Գեղարդի ուխտի օր։

Անհուն երախտագիտություն եմ հայտնում մեր սիրեցյալ Նորին Սրբությանը՝ Գարեգին Բ. Վեհափառ Հայրապետին, որ բազում արժանահիշատակ գործերի շարքում նաև այս սուրբ ուխտի օրը հաստատեց՝ իր սիրասուն ազգի զավակներին Սբ Գեղարդին հպվելու և նրա աստվածային զորությամբ զորեղանալու համար։

Այս նվիրական օրը, երբ բոլոր հայրենաբնակ եպիսկոպոսները խոնարհաբար պետք է ի մի ժողովվեին Մայր Աթոռում՝ Տիրոջ Սբ Սեղանի առջև, ես, որպես մեղապարտ անձ, զգացի, թե ինչպես հարյուրավոր հավատացյալներ, ազնիվ ու արցունքալից աչքերով, իրենց արդար ցասումն էին հայտնում և զորակցությունն ու որդիական սերը և նվիրումն էին հավաստում մեր Շնորհազարդ Հայրապետին։

Սիրելիներ, վստահ եղեք, որ բոլորիդ խոսքերի ու զգացմունքների անգին ընծաները փոխանցելու եմ մեր Շնորհազարդ Հայրապետին, Ով հանապազ աղոթում է Ձեզ համար և օրհնություն հղում Իր վեհ սրտից և Տիրոջ Սուրբ Սեղանից։

Ամո՛ւր մնացեք, անսասա՛ն եղեք և միշտ կապված՝ Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնին և Հայոց Եկեղեցու առաքելական Աթոռի գահակալին՝ ազգընտիր և մեծագործ Ն.Ս.Օ.Տ.Տ. Գարեգին Բ. Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսին։

Չմոլորվե՛ք, իմ սիրելի ազգակիցներ, չխոտորվե՛ք՝ ականջ դնելով նենգադավ ու դավաճան մի խումբ բարձրաստիճան հոգևորականներին (որոնց դեմքն ու անունն այլևս հայտնի է ամենքիդ), որոնք ուրանում են իրենց Հոգևոր Ծնողին և իրենց՝ որպես անձ ու եկեղեցական կայացրած Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնին։ Իսկ ուրացողների բերանից, արդարև, միմիայն չարախոսություն, սուտ և կեղծիք է թափոտում, իսկ նրանց ընթացքները խոտոր են ու մահաբեր։

Եվ այս նվիրական օրը՝ Հայոց Եկեղեցու հիմնադիր առաքյալների հիշատակի տոնին, երբ բոլոր հայրենաբնակ եպիսկոպոսները խոնարհաբար պետք է ի մի ժողովվեին Մայր Աթոռում՝ Տիրոջ Սբ Սեղանի առջև, գտնվեցին որոշ սրբազաններ, որոնք ամբարտավան ու ամբարիշտ դառնալով՝ գերադասեցին Սուրբ Էջմիածնից ախտավոր ինքնավտարումն ու պառակտումը։

Իմ սիրելի արթուն ու իմաստուն Ազգ, խոնարհվում եմ քո առջև, որ գիտես արժանին հատուցել բոլոր ուրացողներին, որ ի զորու ես ճանաչել ու մնալ հավատարիմ քո նվիրական արժեքներին ու սրբություններին։

Եվ այսօր, Ազգ իմ, քո Օծյալ Հայրապետը, իր մեծ ու զորեղ անձով և երախտարժան վաստակով, կանգնած է ի պաշտպանություն քո Հայրապետական Սուրբ Աթոռի, քո Սուրբ Եկեղեցու, քո հայրենազրկված զավակների իրավունքների և քո նախնյաց Սուրբ Ավանդի։

132-րդ Հայրապետդ կանգնած է անսասան և մեր Աստծով զորացյալ, կանգնած է իր ուխտապահ հոգևոր զավակներով բոլորված՝ ընդդեմ ամենայն ստի և նվաստ հարձակումների։

Թող Սբ Գեղարդի աստվածային զորությամբ ամրակուռ լինի մեր Սուրբ Ուխտը և մերօրյա բարոյական Վարդանանքը պսակվի լուսավոր հաղթությամբ։

Պատարագի գրաքննությանը 0 հանդուրժողականություն

Այսօր՝ նոյեմբերի 30-ին, Սուրբ Սարգիս եկեղեցում պատարագի ժամանակ մենք՝ Հայկ Դորունցի հետ մի խումբ քաղաքացիներ, կատարեցինք մի պարզ, բայց խորհրդանշական գործողություն։ Երբ պատարագի ընթացքում պետք էր հնչեր Ամենայն Հայոց կաթողիկոս Գարեգին Երկրորդի անունը, մենք այն հնչեցրինք։ Սա արվեց այն պատճառով, որ կաթողիկոսի անունը զեղչվել էր, չէր հնչում, քանի որ 385 եկեղեցի, որոնք մոտ 150 հազար Հայ առաքելական եկեղեցու հետևորդ են ներկայացնում, հանձնած էին պատարագը գրաքննության։

Սա ոչ թե պարզապես կրոնական արարողության փոփոխություն էր, այլ բացահայտ գրաքննություն, անարգանք հավատացյալների հանդեպ, Հայաստանում գրանցված կրոնական կազմակերպության օրինական գործունեության խոչընդոտում, սահմանադրության խախտում և միջազգային իրավունքի քայքայում։ Մենք պարզապես չենք հնչեցրել կաթողիկոսի անունը, մենք գրաքննությունն ենք ի չիք դարձրել, վերադարձրել ենք ճիշտ տեքստը տեղը։

Որևիցե կուսակցության, հատկապես ահաբեկչական կուսակցության առաջնորդ իրավունք չունի գրաքննելու որևիցե կրոնական կազմակերպության օրինական արարողությունն ու տեքստը։ Այս գործողությունը հավատացյալների հույզերի դեմ ահաբեկչություն է։

Այս իրադարձության կապակցությամբ ես կոչ եմ անում բոլոր գրողներին, ռեժիսորներին, նկարիչներին, քանդակագործներին, երաժիշտներին, մշակութային գործիչներին ու գիտնականներին՝ կոշտ արձագանքել այս գրաքննությանը։ Ինչպես նաև իրավապաշտպաններին, հասարակական ու քաղաքական գործիչներին՝ ցուցաբերել 0 հանդուրժողականություն պատարագ գրաքննելու կապակցությամբ։

Արտասովոր է, որ դատախազությունը, որը պետք է պաշտպաներ օրինականությունը, հրաժարվել է գործ հարուցելուց Նիկոլ Փաշինյանի դեմ 209-րդ և 441-րդ հոդվածներով (Կրոնական կազմակերպության գործունեությանը խոչընդոտելու և պաշտոնական դիրքի չարաշահման համար)։ Սա նշանակում է, որ ցանկացած հավատացյալ պետք է ստանձնի իր եկեղեցու պաշտպանությունը, քանի որ իրավապահ համակարգը ստանձնել է ժողովրդավար երկիր հանձնածի քմահայճույքների իրականացումը։

Սա միայն կրոնի հարց չէ, այլ կարգ ու կանոնի հարց է։ Ուստի, ոչ միայն հավատացյալ, այլ աթեիստ, ագնոստիկ, ապաթեիստ պետք է հասկանա այս գործողության էությունը և դիմակայեն։

Ազատություն՝ Բագրատ արքեպիսկոպոս Գալստանյանին, Միքայել արքեպիսկոպոս Աջապահյանին, Մկրտիչ եպիսկոպոս Պռոշյանին։ Ազատություն՝ շանտաժներից, կոմպրոմատներից ու գայթակղություններից այն հոգևորականներին, ովքեր ընկել են 2000-ից ավելի խաչքար հանձնած դեղին մամուլի խմբագրի ճիրանները։

Ինձ եկեղեցուց ուժով հեռացնելու, ազատությունից զրկելու հանգամանքը անպայման կգտնի իրավական պատասխան, թեև բոլորս էլ գիտենք, որ հռչակագրի ու սահմանադրության խախտումը ջուր խմելու պես բան սարքածի հետ ի՞նչ իրավական դաշտ։