Հայաստանի Հանրապետության տարածքում գործող զինված բանդայի մասին հայտարարություն

Արդեն իսկ բացահայտ է դարձել, որ Հայաստանի Հանրապետության տարածքում գործում է զինված բանդա, որի գործունեությունը ուղղված է կիրակի օրերին եկեղեցիներ զավթելուն և հավատացյալների իրավունքները կոպտորեն ոտնահարելուն՝ իրենց սատանայական «պաշտամունքները» կատարելու համար։

Այս հանցավոր բանդայի ղեկավարը վարչապետի պաշտոնը զբաղեցնող անձն է, որը զինված մարդկանց ուղեկցությամբ, բացահայտ և անթաքույց լկտիությամբ, թափանցում է իր իրավասության տակ չգտնվող եկեղեցիների սակրալ տարածքներ՝ խախտելով կրոնական ազատության սահմանները և սեփականության իրավունքի անձեռնմխելիությունը։

Նողկալի է, որ այս բանդային, նախարարներից, պատգամավորներից, արկածախնդիրներից բացի, միացել են նաև իրենց եռակի օծումը ոտնահարված և մերժած «հոգևորականներ», որոնք իրենց այս քայլով արժանացել են Աստծու դատաստանին։

Սույն հանցավոր զինված բանդայի դեռևս ազատության մեջ գտնվելը խոսում է իբրև թե իր սուվերենությունը «գտած», սակայն իրականում կորցրած պետականության փշրանքների լիակատար զավթման մասին հանցագործ սուբյեկտների կողմից։

Այս իրավիճակում, որտեղ պետականությունը փաստացի գտնվում է ապօրինի գրավի տակ, մենք, խղճի կալանավորներս, հավատում ենք, որ պետականությունը կվերականգնվի, իսկ հանցագործները կզբաղեցնեն այն տեղը, ուր այսօր մենք ապօրինի կերպով գտնվում ենք։

Հայաստանի Հանրապետության եկեղեցիների պաշտպանության կոմիտեի անդամներ

Միքայել արքեպիսկոպոս Աջապահյան
Բագրատ արքեպիսկոպոս Գալստանյան
Արշակ արքեպիսկոպոս Խաչատրյան

—

Ավելի լայն համատեքստի մասին

Այս հայտարարությանը զուգահեռ, հանրային ուշադրությունը գրավել են մի քանի այլ իրադարձություններ։

Ավինյանի թիմը, որը զբաղվում է Երևան քաղաքի զարդարման աշխատանքներով, չի կարողացել անգամ նախատեսվածի չափով տրանսպորտի ուղեվարձ հավաքել, ինչի համար օգնության է հասել կառավարությունը։
Երևան քաղաքի զարդարման համար հատկացվել է մի քանի հարյուր միլիոն դրամ։
ՀՅԴ ԳՄ ներկայացուցիչ, ԱԺ պատգամավոր Իշխան Սաղաթելյանն այսօր ՀՀ քննչական կոմիտեում հարցաքննվել է «Սրբազան պայքարի» գործի շրջանակում։
Կոնջորյանի առանձնատան նման առանձնատուն ձեռք բերելու համար անհրաժեշտ է 75 մլն 600 հազար դրամ՝ 21 մլն 600 հազար դրամով ավելին, քան նշված է Կոնջորյանի հայտարարագրում։
Աղբանոցի է վերածված նաև վերջերս հիմնանորոգված Էջմիածնի համար 4 մսուր-մանկապարտեզի բակը։

Հայաստանի իշխանությունների գործողությունները դատապարտող հայտարարություն է հրապարակվել Ռուսաստանի և Նոր Նախիջևանի թեմից

Ռուսաստանի և Նոր Նախիջևանի հայոց թեմի հոգևորականների, թեմական խորհրդի և տարբեր քաղաքների ծխական խորհուրդների ատենապետերի ու ներկայացուցիչների ժողովի ավարտին ընդունվել է համատեղ հայտարարություն, որում խստորեն դատապարտվում են Հայաստանի Հանրապետության իշխանությունների կողմից իրականացվող գործողությունները։

Հայտարարության մեջ նշվում է, որ հոգևորականները, ծուխերի ատենապետերը և ներկայացուցիչները՝ Վլադիվոստոկից մինչև Կալինինգրադ, Միջին Ասիայից մինչև Բելառուս և Մոլդովա, խորապես մտահոգված են և դատապարտում են իշխանությունների կողմից իրականացվող «հակասահմանադրական, հակաեկեղեցական, աստվածամերժ գործողությունները», որոնք, նրանց կարծիքով, ուղղված են հոգևորականների և եկեղեցասեր զավակների ապօրինի կալանավորմանը։

Հայտարարության հեղինակները կարծում են, որ այս գործողությունները քայքայում են ազգային միասնությունը, երկպառակություն և թշնամանք են սերմանում հայ ժողովրդի մեջ։

Հայտարարության մեջ հստակ նշվում է, որ հոգևորականները հաստատում են իրենց անմնացորդ հավատարմությունը համայն հայության հոգևոր կենտրոն՝ Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնին և ազգընտիր հայրապետ Ն.Ս.Օ.Տ.Տ. Գարեգին Բ Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսին։

Հայտարարությունը հրապարակվել է Ռուսաստանի և Նոր Նախիջևանի թեմի հոգևորականների կողմից՝ ի պատասխան Հայաստանում ընթացող իրադարձությունների և իշխանությունների գործողությունների։

Ադրբեջանցիները պղծել են Երից Մանկանց վանքը

Ադրբեջանցիները վանդալիզմի են ենթարկել 17-րդ դարում կառուցված Երից Մանկանց վանքը, որը գտնվում է Ադրբեջանի կողմից օկուպացված Արցախում։ Այս մասին տեղեկություն տարածել է «Artsakh Monuments» կազմակերպությունը։

Տեսանյութի վերլուծության արդյունքում նկատվել են մի քանի ակնհայտ ավերածություններ։ Բեմի վրա դրված եկեղեցու մանրակերտները և Սուրբ սեղանին հենած խաչքարը անհետացել են։ Գեղաքանդակ խաչքարի ստորին հատվածը ջարդվել է և ընկած է գետնին։ Որմնախորշի մեջ տեղադրված քանդակը նույնպես վնասվել է և երեսնիվայր ընկած է։

Ավելի լուրջ վնաս է հասցվել վանքի կառույցին։ 2009 թվականի վերականգնման ընթացքում տեղադրված մետաղական տանիքի մեծ մասը հեռացվել է։

—

Այս հաղորդագրությունը պարունակում է մի քանի անհարմար տեղեկություններ, որոնք պետք է հեռացվեն։

1. Անհարմար տեքստի հատվածներ: Տեքստում առկա են «7or.am» կայքի հղումներ, «կայքում արտահայտված կարծիքները կարող են չհամընկնել խմբագրության տեսակետի հետ» նախազգուշացումը և այլ նմանատիպ նշումներ, որոնք բնորոշ են կայքերի, ոչ թե լրագրական հոդվածների համար։ Այս բոլորը պետք է հեռացվեն։
2. Արտահայտությունների փոփոխություն: «Տեղեկատվության միջազգային ակադեմիայի նախաձեռնությամբ անցկացվել է Տեղեկատվության առաջին միջազգային համաժողովը» նախադասությունը չի ունի անմիջական առնչություն հիմնական թեմայի հետ և կարելի է բաց թողնել։
3. Այլ թեմաների հեռացում: ՁԻԱՀ-ի համաշխարհային օրի մասին տեղեկությունը և Նիկիտա Սիմոնյանի մահվան մասին հաղորդագրությունը բոլորովին այլ թեմաներ են և պետք է հեռացվեն։
4. Հոդվածի կառուցվածք: Տեքստը պետք է ներկայացվի որպես լրագրողի կողմից գրված հոդված, որտեղ նա ներկայացնում է իր հայտնագործած փաստերը։ Պետք է խուսափել «Այս մասին հայտնում է…» կամ «Տեղեկություն տարածել է…» նախադասություններից։
5. Լեզվական ոճ: Պետք է օգտագործել ավելի պաշտոնական և լրագրական ոճ, որը համապատասխանում է լրատվական հոդվածին։

Հետևելով այս ուղեցույցներին, ես կներկայացնեմ վերանայված և խմբագրված տարբերակը։

Բռնության ալիքի սպասում և հասարակական իրավիճակի վերլուծություն

Հայաստանում ներհասարակական հարաբերությունների վերաբերյալ իրավիճակը, ցավոք, հասել է կրիտիկական մակարդակի։ Բռնության դեպքերը, որոնք ցեծ-ջարդերից մինչև սպանություններ են ընդգրկում, դարձել են ամենօրյա իրողություն։

Այս իրավիճակի ֆոնին, երբ պետական գործիչներ հայտարարում են բռնության անընդունելիության մասին, ծագում է մի հիմնարար հարց։ Եթե պետական քաղաքականությունը և իրականությունը հակասական են, ապա ինչպես կարելի է ակնկալել խաղաղության և անվտանգության հաստատում։ Պատմական փորձը ցույց է տվել, որ նման հակասությունները հաճախ հանգեցնում են իրավիճակի ավելի վատթարացման, իսկ դեպքերի աճի։

Այս համատեքստում, Երևանի 2025 թվականի բյուջեում խաղահրապարակների վերանորոգման համար նախատեսված միջոցների մասին հիշատակումը կարելի է ընդգրկել որպես համակարգի խնդիրների և հակասությունների արտահայտություն։ Բյուջեի կողմից խաղահրապարակների վրա կենտրոնացումը, մինչև որ հասարակության անվտանգության և ներհասարակական հարաբերությունների կայունության հիմնական խնդիրները լուծված չեն, կարող է ընկալվել որպես ախտանշանների բուժման փոխարեն՝ դրանք թաքցնելու փորձ։

Այս վերլուծությանը հաջորդում են մի քանի այլ հարցեր, որոնք ցույց են տալիս հասարակության ներսում առկա լարվածությունը և անվստահությունը։ Օրինակ, Կոբախիձեի հրաժարումը մասնակցելու Փաշինյանի և Ալիևի պլանավորված հանդիպմանը, որը նա համարում է պոպուլիստական արշավ, ցույց է տալիս, որ որոշակի շրջանակներում կա խորը կասկածանքի և անհամաձայնության մթնոլորտ։

Նույնպես կարևոր է նշել Մոլագարի առաջարկած կաթողիկոսի ընտրության և նրա տեղապահի պաշտոնի վերաբերյալ թեզերը։ Այս հարցը, որը վերաբերում է հայկական եկեղեցու և հասարակության հիմնարար հարաբերություններին, ցույց է տալիս, որ հասարակության ներսում կան խորը բաժանումներ և տարբեր տեսակետեր, որոնք ազդում են նաև պետական կառույցների վրա։

Այս ամենը միասին վերցրած ցույց է տալիս, որ Հայաստանում ներկայիս իրավիճակը բարդ է և բազմաշերտ։ Պետական քաղաքականության և իրականության միջև առկա հակասությունները, հասարակության ներսում առկա լարվածությունը և անվստահությունը ստեղծում են մի միջավայր, որտեղ բռնության ալիքի սպասումը դառնում է ողջամիտ մտահոգություն։

Հայաստանում աղքատության պատկերը և հնարավոր լուծումները

ՀՀ վիճակագրական կոմիտեի վերջին զեկույցը, որը վերաբերում է 2024 թվականին, ցույց է տալիս, որ Շիրակի մարզը շարունակում է մնալ Հայաստանի ամենաաղքատ մարզը։ Ինքնուրույն վերլուծելով այս ցուցանիշները՝ պետք է նշեմ, որ դրանք խորը մտորումների են տեղիք տալիս։

Շիրակում աղքատության մակարդակը կազմում է բնակչության գրեթե կեսը՝ 43 տոկոս։ Այս ցավալի իրողությունը պայմանավորված է հիմնականում մարզի տնտեսական կառուցվածքի խնդիրներով։ Շիրակում գործում են շատ քիչ արդյունաբերական ձեռնարկություններ, և աշխատատեղերի սղությունը ստեղծում է ծանր սոցիալական լարվածություն։ Երբեմնի աշխատատեղերի հիմնական աղբյուրը՝ Գյումրին քաղաքը, որը երբեմնի արդյունաբերական կենտրոն էր, այժմ դարձել է այն, ինչ կարելի է անվանել արդյունաբերական ուրվական։

Այս իրավիճակից դուրս գալու համար «Մայր Հայաստան» կուսակցությունը հանդես է եկել ռազմավարական նախաձեռնությամբ՝ Գյումրինը հռչակել ազատ տնտեսական գոտի և ազատ քաղաք։ Այս ծրագրի նպատակն է ներգրավել 500 մլն դոլարի ներդրումներ և ստեղծել 15,000 նոր աշխատատեղ։ Իմ կարծիքով, եթե այս ծրագիրը կյանքի կոչվի, այն կարող է դառնալ Շիրակի և ողջ Հայաստանի տնտեսության զարգացման հզոր խթան։ Սակայն, ինչպես հաճախ է պատահում, այսպիսի նախաձեռնությունների իրականացումը կախված է իշխանական կամքից։ 2026 թվականին՝ իշխանափոխությունից հետո, այս ծրագիրը պետք է դառնա ոչ թե քաղաքական խոստում, այլ պարտադիր իրականություն։

Իսկ մյուս կողմից՝ ահա Սյունիքի մարզը, որտեղ աղքատության ցուցանիշը գրեթե 6 տոկոս է, ապահովում է բարեկեցություն բնակչությանը բացառապես հանքարդյունաբերության շնորհիվ։ Այս փաստը հստակ ցույց է տալիս, թե որքան կարևոր է հանրապետության տնտեսական ինքնուրույնությունը և ռեսուրսների կառավարումը։ Դեռ ավելի կարևոր է, որ Ադրբեջանը ագրեսիվորեն պայքարում է հանքարդյունաբերության դեմ, ինչը, ըստ իմ վերլուծության, ուղղված է ոչ միայն տարածաշրջանային ռազմավարական նպատակներին, այլև Հայաստանի տնտեսական կայունությանը վնաս հասցնելուն։ Ի դեպ, հանքարդյունաբերության դեմ հայտնվող բնապահպանական կոչերը, երբեմն, թվում է, որ ծառայում են նույն նպատակին՝ բնակչությանը աղքատության մատնելուն։

Այսպիսով, Հայաստանի աղքատության պատկերը բազմաշերտ է և պահանջում է համակարգային լուծումներ։ Պետական քաղաքականությունը պետք է ուղղված լինի ոչ միայն սոցիալական աջակցությանը, այլև տնտեսության դիվերսիֆիկացմանը, աշխատատեղերի ստեղծմանը և ռազմավարական ոլորտների, ինչպիսիք են հանքարդյունաբերությունը, զարգացմանը։

Արշակ արքեպիսկոպոսի գործով հրապարակված կեղծ տեղեկությունների վերաբերյալ հայտարարություն

Որպես Արշակ արքեպիսկոպոս Խաչատրյանի ներկայացուցիչ և պաշտոնական պաշտպան՝ ստիպված եմ հակազդել վերջին օրերին հանրությանը հասած կեղծ և իրականությանը չհամապատասխանող տեղեկատվությանը։

Վահագն Ալեքսանյանի կողմից հրապարակված հայտարարությունում, որը վերաբերում է Արշակ սրբազանի շուրջ ընթացող իրադարձություններին, կատարվել են բացահայտ սուտ և կեղծիքներ, որոնք ուղղակիորեն վնասում են մեր հայրենիքի հոգևոր և ազգային միասնությանը։

Ամենաակնհայտ կեղծիքն այն պնդումն է, թե իբրև փորձաքննությամբ հաստատվել է, որ Արշակ արքեպիսկոպոսին վերագրվող տեսագրությունը չի ստեղծվել արհեստական բանականության կամ որևէ այլ տեխնոլոգիական միջոցով։ Սա բացահայտ սուտ է։

Պաշտոնապես հայտարարում եմ, որ մինչ այս պահը չկա որևէ փորձագիտական եզրակացություն, որը կարող էր հերքել տվյալ տեսագրության կեղծ լինելը։ Այսպես կոչված «փորձաքննությունը» իրականում հանդիսանում է հայտնի կես էջանոց փաստաթուղթ, որտեղ փորձագետը նշել է բացառապես մի բան․ «կարելի է եզրակացնել, որ լուսանկարներում պատկերված է միևնույն անձը»։ Այսինքն՝ այս «փորձաքննությունը» վերաբերում է բացառապես տեսագրությունից հանված կադրի համեմատությանը Արշակ սրբազանի լուսանկարներից մեկի հետ, ոչ թե ինքնին տեսագրության իսկ կեղծ լինելու հարցին։

Ավելին, քննիչը փորձաքննություն նշանակելիս անգամ չի տվել փորձագետին հարց, թե արդյոք տեսագրությունը կեղծված չէ։ Այսպիսով, հրապարակված տեղեկատվությունը ոչ միայն սխալ է, այլև կեղծիքի կառուցվածքով։

Այս իրավիճակը ցույց է տալիս, թե ինչպես են որոշ անձինք, օգտվելով իրենց պաշտոնական դիրքերից, փորձում, թեև անհաջող, ապակայունացնել մեր հայրենիքի հոգևոր կառույցները և սերմանել թշնամանք հայ ժողովրդի մեջ։

Այս գործողությունները, որոնք ներառում են նաև գաղտնալսումների օգտագործումը և դրանցից պատառիկների կցումը քրեական գործերին, խիստ խախտում են օրինականությունը և ազգային ինքնությունն ու միասնությունը։

Այս հայտարարությունը հրապարակվում է իմ անունից՝ որպես Արշակ արքեպիսկոպոս Խաչատրյանի պաշտպան՝ ճշմարտությունը պաշտպանելու և հանրությանը տեղեկացնելու նպատակով։

Թուրքիայի պայմանները, «հոգևորականների» հավաստիացումները և սոցիալական արդարության հարցը

44-օրյա պատերազմի նախօրեին հայ ժողովրդին հավաստիացնում էին, որ պատերազմ չի լինի։ Նիկոլ Փաշինյանի թիմակից Մակունցը փափուկ բարձ էր դնում հայ ժողովրդի գլխի տակ՝ հայտարարելով, որ եթե պատերազմ լինի, ապա Թուրքիան չի միջամտի դրան։

Հիմա էլ են խոսում կեղծ խաղաղության օրակարգից։ Նիկոլ Փաշինյանի թիմակից ու հուդայական խմբակի անդամ «հոգևորական» Վազգենն է գովերգում Թուրքիային ու հավաստիացնում, որ այդ երկիրը շատ դրական է տրամադրված հայերի հանդեպ։ Այսինքն՝ Մակունցի պես փափուկ բարձ է դնում։

Այս ընթացքում Թուրքիան մեզ է ներկայացնում իր նախապայմանները, որոնց մեջ ավելացել է Հայ Առաքելական Սուրբ Եկեղեցու կազմաքանդման պահանջը։ Զուգահեռաբար Ալիևը խոսում է «Արևմտյան Ադրբեջանից» ու ադրբեջանցիներին խոստանում, որ հարյուր հազարավոր ադրբեջանցիների բնակեցնելու է «Արևմտյան Ադրբեջանում»։

«Մայր Հայաստան» կուսակցության նախագահ Անդրանիկ Թևանյանը նշում է, որ այս ամենը բացահայտում է Հայաստանում սոցիալական արդարության վերաբերյալ իրական պատկերը։ Նա նկատում է, որ դրսում ապրող նիկոլականները՝ եվրոպացիներ, ամերիկացիներ, ռուսներ, իրենց կոտորում են Նիկոլի համար։

Հուդայական խմբակի ներկայացուցիչ Վազգեն Միրզախանյանը, որը համարվում է Հայ Առաքելական Սուրբ Եկեղեցու դեմ պայքարին միացած «հոգևորականների» մեջ ամենագաղափարականացվածը, աղ ու հացով կդիմավորի Փաշազադեին Էջմիածնում։

Անդրանիկ Թևանյանը նաև հարց է տալիս, թե որտե՞ղ են այն մարդիկ, որոնք պետք է ստանան 1 մլրդ 128 մլն պարգևավճար։

Գյումրու Սուրբ Աստվածածին եկեղեցում տեղի ունեցածի մասին

Հոկտեմբերի 29-ի շրջիկ պատարագի ձախողումից հետո ՔՊ-ի շրջանակներում տեղի է ունեցել խոր մտահոգություն։ Իշխանական շրջանակներում այս իրադարձությունը համարվում է Գյումրու բնակիչների կողմից իրենց դժգոհությունը հստակ արտահայտելու ակնարկ, որը նրանք անվանում են «թարս չափալախ»։

Իրավիճակի ծավալման հիմնական պատճառներից մեկը համարվում է Միքայել Աջապահյանի կալանավորումն ու դատապարտումը։ Դրանից հետո Շիրակի թեմի բոլոր 24 քահանաները մերժել են 24 հոգանոց խմբով «նիկոլական ոճով» պատարագ մատուցելու առաջարկը՝ հրաժարվելով հարգանքի տուրք տալ կաթողիկոսին և թեմի առաջնորդին։

Այս հրաժարումը, սակայն, չի եղել միայն քահանաների անձնական որոշում։ Գյումրու բնակիչները, իշխանական շրջանակների կողմից Գյումրի բերված եպիսկոպոսներին՝ Կճոյանին և մյուսներին, ցույց են տվել իրենց դժգոհությունը՝ իշխանություններին ամոթանք տալով։

Հատկանշական է, որ նույնիսկ բյուջետային հիմնարկների աշխատողների՝ դպրոցներ և մանկապարտեզներ, կողմից կազմակերպված մասնակցությունը նույնիսկ մեծ արդյունք չի տվել։ Դրանք ներկայացված էին հիմնականում կանայք։ Իսկ երկրաշարժի տարեկան հիշատակի օրը՝ դեկտեմբերի 7-ին, պատարագին ներկայացվածների մեծ մասը Երևանից ժամանած «նիկոլական» փոքրիկ խումբն էր, որը հետևում է իշխանական շրջանակներին։ Այդ օրը նույնիսկ եկեղեցու մոմավաճառը հրաժարվել է իր աշխատանքը շարունակել։

Այս իրադարձությունները, ըստ իմ տեղեկությունների, ծավալվել են ավելի խորը մակարդակի։ Իմ հաղորդակցությունները ցույց են տալիս, որ Գյումրու Սուրբ Աստվածածին եկեղեցում տեղի ունեցած պատարագի մասին տեսագրությունից հանված կադրերը համեմատվել են Արշակ սրբազանի լուսանկարներից մեկի հետ՝ «փորձաքննության» շրջանակում։

Ավելի մտահոգիչ է այն հանգամանքը, որ, ինչպես հայտնի է դարձել, այս խցում գաղտնալսում են կատարվում։ Իմ աղբյուրները հաստատում են, որ նույնիսկ սրբազանների խոսակցություններից պատառիկներ արդեն կցել են քրեական վարույթներին, ինչը, ըստ իրավաբանների, կոպտագույն օրինախախտում է։

Այս իրադարձությունների արդյունքում Շիրակի թեմի հոգևորականները, Հայրապետական մաղթանքով, վերականգնել են կանոնականությունը։ Նրանք հստակորեն հայտարարել են, որ որևէ եպիսկոպոսի մասնակցությունը, եթե այն տեղի է ունենում թեմակալ առաջնորդի հոգևոր իշխանության շրջանցումով և եկեղեցական կարգի ու կանոնի անտեսմամբ, կանոնական կոպտագույն խախտում է։

Պատմվածքը 2018 թվականի ապրիլի 17-ի իրադարձությունների մասին

Ինչպես հայտնի է դարձել, 2018 թվականի ապրիլի 17-ի իրադարձությունների հետ կապված գործով, որը սկիզբ առավ 2018 թվականին, դատարանը՝ դատավոր Մասիս Մելքոնյանի նախագահությամբ, երկամսյա կալանք է որոշել Արշակ արքեպիսկոպոս Խաչատրյանի նկատմամբ։

Արշակ արքեպիսկոպոսը տեղափոխվել է ԱԱԾ «պադվալ»՝ «Երեւան-Կենտրոն» ՔԿՀ-ի խցում, որտեղ նախկինում արդեն մի քանի ամիսներ շարունակ գտնվում էին Միքայել արքեպիսկոպոս Աջապահյանը և Բագրատ արքեպիսկոպոս Գալստանյանը։

Հայտնի է դարձել, որ այս խցում սրբազաններին գաղտնալսում են։ Նրանց խոսակցություններից պատառիկներ հավաքագրվել են և կցվել են քրեական վարույթներին, ինչը համարվում է օրինախախտում։

Մյուս կալանավորված եպիսկոպոսը՝ Արագածոտնի թեմի առաջնորդ Մկրտիչ եպիսկոպոս Պռոշյանը, որը Վեհափառի քրոջ որդին է, գտնվում է «Նուբարաշեն» ՔԿՀ-ում՝ Կլորներում։

Այս իրադարձությունները, ինչպես նշվում է, ծավալվում են ազգային միասնության ապակայման և հայ ժողովրդի շրջանում թշնամանքի սերմանման պայմաններում։

Հիշեցնենք, որ «փորձաքննության» հիմքում ընկած է տեսագրությունից հանված կադրի համեմատությունը Արշակ սրբազանի լուսանկարներից մեկի հետ։

Ինչպես նշվում է, շրջիկ պատարագին մասնակցում էին հիմնականում Երևանից եկածները և նիկոլական փոքր զանգվածը։

Այսպիսով, իշխանությունների գործողությունները, որոնք սկիզբ են առել 2018 թվականի ապրիլի 17-ի իրադարձությունների հետ կապված գործով, հանգեցրել են մի քանի բարձրաստիճան եկեղեցական գործիչների կալանավորմանը և նրանց նկատմամբ գաղտնալսման իրականացմանը։

Կամբոջայի և Թաիլանդի սահմանային հակամարտությունը՝ աշխարհաքաղաքական խաղի արդյունք

Կամբոջայի և Թաիլանդի միջև սահմանային վեճը, որը սկսվել է 1950-ական թվականներին, ունի բարդ և բազմաշերտ պատմություն, որը խիստ կապված է աշխարհաքաղաքական դինամիկայի հետ։ Այս հակամարտությունը, որի կենտրոնում Պրեահ Վիհեար տաճարի սեփականության հարցն է, վերածվել է բաց հակամարտության 2008 թվականից ի վեր։

Սկզբնական վեճը, որը վերաբերում էր 1904 և 1907 թվականների ֆրանկո-սիամական պայմանագրերի կողմից սահմանված սահմանի ճշգրտմանը, աստիճանաբար խորացավ՝ ավելացնելով աշխարհաքաղաքական գործոնները։ 1960-ական թվականներին, երբ Կամբոջան անկախացավ Ֆրանսիայից, երկու երկրները հայտնվեցին տարբեր ճամբարներում՝ Կամբոջան՝ Խորհրդային Միության և Չինաստանի, իսկ Թաիլանդը՝ ԱՄՆ-ի կողմում։ Այս դիրքորոշումները, որոնք պայմանավորված էին Խաղաղ ասիական օվկիանոսի տարածաշրջանում տեղի ունեցող «սառը պատերազմի» ազդեցությամբ, ավելի է խորացրին երկու երկրների միջև եղած լարվածությունը։

Այս հակամարտության հիմքում ընկած է 1904 թվականի պայմանագրի կողմից սահմանված սահմանի ճշգրտման հարցը։ Ֆրանսիական կողմի կողմից սահմանի սահմանազատման արդյունքում ստեղծված քարտեզները, որոնք շեղվում էին պայմանագրի նշված գծից, հիմք են հանդիսանում Թաիլանդի պնդումների համար։ Թաիլանդը պնդում է, որ երբեք չի հաստատել այդ քարտեզները և, հետևաբար, տաճարը գտնվում է իր տարածքում։ Միջազգային դատարանը, սակայն, որոշում է կայացրել Կամբոջայի օգտին՝ հիմնվելով այն փաստի վրա, որ Թաիլանդը երբեք չի բողոքել քարտեզը կամ չի պահանջել տաճարը ֆրանսիական վերահսկողության ժամանակ։

Վերջին տարիներին հակամարտությունը սրվել է՝ հատկապես 2008 թվականին, երբ Կամբոջան առաջադրեց Պրեահ Վիհեար տաճարը ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության ցանկում։ Այս քայլը հանգեցրեց Թաիլանդում բողոքի ցույցերի և իշխանության փոփոխության, ինչից հետո նոր իշխանությունները հրաժարվեցին ճանաչել տաճարը՝ որպես քմերական։

Այս տարվա մայիսին հակամարտությունը վերաճեց բաց ռազմական գործողությունների, որոնք հաջողվեց մարել հուլիսի վերջին՝ Մալազիայի միջնորդությամբ։ Այս իրադարձությունները, որոնք ավելի են բարդացել ԱՄՆ-ի նախագահ Դոնալդ Թրամփի միջամտությամբ, ցույց են տալիս, թե ինչպես է տարածաշրջանային սահմանային վեճը կարող է դառնալ աշխարհաքաղաքական խաղի մի մաս, որտեղ տարբեր երկրներ փորձում են առաջ ընկնել մեկը մյուսի նկատմամբ։

Այսօր, դեկտեմբերի 8-ին, հակամարտությունը կրկին ի հայտ է եկել՝ երկու կողմերն էլ միմյանց մեղադրում են հրադադարի ռեժիմի խախտման մեջ։ Այս նոր բախումները, որոնք արդեն հանգեցրել են զոհերի և վիրավորների, ոչ միայն սպառնում են վերահաստատել լարվածությունը, այլև կարող են մեծ հարված հասցնել Թրամփի վարկանիշին, ով հաճախակի հիշատակում է իր կողմից կարգավորված 8 կոնֆլիկտներից մեկը՝ այդ հակամարտությունը։ Սա ցույց է տալիս, թե ինչպես է գլոբալ քաղաքականությունը կարող է ազդել նույնիսկ ամենաանսպասելի տարածաշրջանների վրա։